Forsowanie Odry w Gozdowicach i Starych Łysogórkach należy do najważniejszych i najbardziej heroicznych kart w dziejach oręża polskiego podczas II wojny światowej. W kwietniu 1945 roku żołnierze 1. Armii Wojska Polskiego, w niezwykle trudnych warunkach bojowych, dokonali przeprawy przez Odrę, przełamując silnie umocnione pozycje niemieckie i otwierając drogę do decydującego natarcia na Berlin. Była to operacja wymagająca ogromnego męstwa, determinacji oraz najwyższego poświęcenia, okupiona krwią tysięcy polskich żołnierzy.
Gozdowice stały się symbolem żołnierskiej odwagi i kunsztu polskich saperów, którzy pod nieustannym ostrzałem budowali przeprawy umożliwiające forsowanie rzeki. Stare Łysogórki natomiast pozostają miejscem szczególnej pamięci narodowej — świadectwem ofiary tych, którzy oddali życie w walce o zwycięstwo i wolność. Cmentarz Wojenny 1. Armii Wojska Polskiego oraz znajdujące się tam miejsca pamięci stanowią trwały pomnik bohaterstwa uczestników tych wydarzeń.
Dziś forsowanie Odry postrzegane jest nie tylko jako doniosły epizod militarny, lecz także jako symbol patriotyzmu, braterstwa broni i niezłomności polskiego żołnierza. Pamięć o wydarzeniach spod Gozdowic i Starych Łysogórek pozostaje ważnym elementem narodowego dziedzictwa, przypominając kolejnym pokoleniom o cenie wolności oraz obowiązku zachowania historycznej pamięci.
Historia uczy, że raz odzyskana wolność wymaga nie tylko wdzięcznej pamięci, ale także stałej troski, odpowiedzialności i gotowości do jej obrony. Nie wystarczy ją zdobyć — trzeba ją umacniać każdego dnia poprzez jedność, poszanowanie prawdy, troskę o wspólnotę i wierność wartościom, na których została zbudowana. Wolność słabnie, gdy naród przestaje jej strzec, i trwa, gdy kolejne pokolenia uznają ją za zobowiązanie, a nie jedynie odziedziczone prawo.
Dlatego pamięć o bohaterach Gozdowic i Starych Łysogórek pozostaje nie tylko hołdem dla przeszłości, ale także przestrogą i zobowiązaniem dla przyszłości — by strzec wolności nieustannie, bo to, co zostało okupione krzyżami, wymaga nieustannej czujności i troski.
Wbijanie słupów granicznych nad Odrą przez żołnierzy 1 Armii Wojska Polskiego w 1945 roku. Domena publiczna
