sobota, 15 luty 2020 10:26

Szkic historii rozwoju konstrukcji wysokoprężnego silnika widlastego Tatra

Napisane przez Letheko
Oceń ten artykuł
(1 głos)

Pamiętajmy TATRA to najstarsza fabryka samochodów w Europie Środkowej i druga w historii światowej motoryzacji. Pierwszy samochód osobowy Zakłady Tatra wyprodukowały w 1897 roku a pierwszy samochód ciężarowy w 1898 roku. To już ponad 120 lat wkładu nowatorskich konstrukcji TATRA w historię i rozwój motoryzacji światowej.

Szkic historii rozwoju konstrukcji wysokoprężnego silnika widlastego Tatra 

Silnik Tatra 81

Stosowany w ciężkiej ciężarówce Tatra 81 produkowanej w latach 1939 - 42, wyprodukowano 220 egzemplarzy. Na bazie doświadczeń powstałych podczas eksploatacji Tatry 81, powstała legendarna ciężarówka Tatra 111 i jej modyfikacje. Silnik typu Tatra 81 był ostatnim modelem silnika chłodzonego cieczą, produkowanego przez zakłady Tatra.

Podstawowe parametry:

  • Oznaczenie - Tatra 81
  • Rodzaj - czterosuwowy, wysokoprężny, olej napędowy
  • Układ chłodzenia - cieczą
  • Liczba i ułożenie cylindrów - 8 V pod kątem 90 º  
  • Średnica cylindra x skok tłoka - 115 x 150 mm
  • Pojemność skokowa - 12 465 cm³
  • Rozrząd - OHV
  • Moc - maksymalna 117,8 kW, ciągła 95,1 kW przy (?) obr/min
  • Układ smarowania - wymuszony, obiegowe, sucha skrzynia korbowa
  • Instalacja elektryczna - 12 V, prądnica 300 W, rozrusznik 24 V, 4,4 kW
  • Okres produkcji - od 1939 do 1942 roku

 ↓

Silnik Tatra 81H (HB) wersja przystosowana do zasilania gazem drzewnym, na zdjęciu poniżej [Wikimedia Commons]

Podstawowe parametry:

  • Oznaczenie - Tatra 81H (HB)
  • Rodzaj - czterosuwowy, przystosowany do zasilania gazem drzewnym [holzgas]
  • Układ chłodzenia - cieczą
  • Liczba i ułożenie cylindrów - 8 V pod kątem 90 º  
  • Średnica cylindra x skok tłoka - 125 x 150 mm
  • Pojemność skokowa - 14 726 cm³
  • Rozrząd - OHV
  • Moc - maksymalna 110,4 kW, ciągła 88,3 kW przy (?) obr/min
  • Układ smarowania - wymuszony, obiegowe, sucha skrzynia korbowa
  • Instalacja elektryczna - 12 V, prądnica 300 W, rozrusznik 24 V, 4,4 kW
  • Okres produkcji - od 1939 do 1942 roku

Silnik Tatra 81H (HB) wersja przystosowana do zasilania gazem drzewnym

 ↓

Silnik Tatra V 910  → → → T955 W18 prototyp z 1943, 22 238 ccm, Ø 110 x 130, moc 220.6 kW /2000 rpm

Kluczowe zmiany konstrukcyjne w stosunku do poprzednika:

  • chłodzenie powietrzem
  • zmiana kąta pochylenia wzajemnego cylindrów z 90 º na 75 º
  • zwiększenie ilości cylindrów z 8 do 12
  • zmiana skoku i średnicy tłoka

Podstawowe parametry:

  • Oznaczenie - V 910
  • Rodzaj - czterosuwowy, wysokoprężny
  • Układ chłodzenia - wymuszony, powietrzem. Dwa wentylatory napędzane łańcuchem Galla
  • Liczba i ułożenie cylindrów - 12 V pod kątem 75 º  
  • Średnica cylindra x skok tłoka - 110 x 130 mm
  • Pojemność skokowa - 14 825 cm³
  • Kolejność wtrysku - 1-8-5-10-3-7-6-11-2-9-4-12 Bezpośredni wtrysk paliwa
  • Pompa wtryskowa - dwie sprzężone 6 sekcyjne 
  • Rozrząd - OHV
  • Stopień kompresji - 16,5:1
  • Moc - maksymalna 158,00 kW przy 2250 obr/min
  • Zużycie paliwa - 34 l/100 km, oleju - 0,3 l/100 km
  • Układ smarowania - wymuszony, obiegowe, sucha skrzynia korbowa
  • Pojemność układu smarowania - 25 litrów
  • Instalacja elektryczna - 12 V, prądnica 300 W w lewym wentylatorze, rozrusznik 24 V, 4,4 kW
  • Masa własna - 970 kg
  • Okres produkcji - od 1942 do 1945 roku

 

Silnik Tatra V 910

 ↓

Silnik Tatra 111 → → → silniki chłodzone powietrzem o identycznych cylindrach i głowicach: Tatra 108 V8 0 pojemności 9884 cm3 a także 114 R4 o pojemności 4942 cm3  

Kluczowe zmiany konstrukcyjne w stosunku do poprzednika:

  • zmieniony układ zasysania i czyszczenia powietrza dolotowego

Podstawowe parametry:

  • Oznaczenie - T 111 
  • Rodzaj - czterosuwowy, wysokoprężny
  • Układ chłodzenia - wymuszony, powietrzem. Dwa wentylatory napędzane łańcuchem Galla
  • Liczba i ułożenie cylindrów - 12 V pod kątem 75 º  
  • Średnica cylindra x skok tłoka - 110 x 130 mm
  • Pojemność skokowa - 14 825 cm³
  • Kolejność wtrysku - 1-8-5-10-3-7-6-11-2-9-4-12 Bezpośredni wtrysk paliwa
  • Pompa wtryskowa - dwie sprzężone 6 sekcyjne 
  • Rozrząd - OHV
  • Stopień kompresji - 16,5:1
  • Moc - maksymalna 147,00 kW przy 2000 obr/min
  • Zużycie paliwa - 34 l/100 km, oleju - 0,3 l/100 km
  • Układ smarowania - wymuszony, obiegowe, sucha skrzynia korbowa
  • Pojemność układu smarowania - 25 litrów
  • Instalacja elektryczna - 12 V, prądnica 300 W w lewym wentylatorze, rozrusznik 24 V, 4,4 kW
  • Masa własna - 970 kg
  • Okres produkcji - od 1945 do 1952 roku

Silnik Tatra 111, stara wersja z napędem wentylatorów za pomocą łańcuchów

Silnik T111 okazał się doskonałą, niezawodną konstrukcją. Świetnie zdawał egzamin w trudnych warunkach atmosferycznych przy temperaturach spadających do - 40 stopni Celsjusza. 

 ↓

Silnik Tatra 111A  → → → silnik T912  R6 1/2 V12 podstawowy silnik samochodu Praga V3S oraz Praga S5T

Kluczowe zmiany konstrukcyjne w stosunku do poprzednika:

  • napęd wentylatorów przy pomocy pasków klinowych, w poprzedniku za pomocą łańcuchów Galla

Podstawowe parametry:

  • Oznaczenie - T 111A
  • Rodzaj - czterosuwowy, wysokoprężny
  • Układ chłodzenia - wymuszony, powietrzem. Dwa wentylatory napędzane paskami klinowymi
  • Liczba i ułożenie cylindrów - 12 V pod kątem 75 º  
  • Średnica cylindra x skok tłoka - 110 x 130 mm
  • Pojemność skokowa - 14 825 cm³
  • Kolejność wtrysku - 1-8-5-10-3-7-6-11-2-9-4-12 Bezpośredni wtrysk paliwa
  • Pompa wtryskowa - dwie sprzężone 6 sekcyjne 
  • Rozrząd - OHV
  • Stopień kompresji - 16,5:1
  • Moc maksymalna - 132,5 kW przy 1800 obr/min
  • Moment maksymalny - 726 Nm przy 1400-1600 obr/min
  • Zużycie paliwa - 34 l/100 km, oleju - 0,3 l/100 km
  • Układ smarowania - wymuszony, obiegowe, sucha skrzynia korbowa
  • Pojemność układu smarowania - 25 litrów
  • Instalacja elektryczna - 12 V, prądnica 2 x 200 W, PAL-Magneton 02.9057.55 w obu wentylatorach, rozrusznik 24 V, 4,4 kW
  • Masa własna - 970 kg
  • Okres produkcji - od 1953 do 1962 roku

Silnik Tatra 111A

Silnik Tatra T-108 (3/4 silnika T-111) V8 służył do napędu samochodu Tatra 128. W latach 1951-52 wyprodukowano 4096 egzemplarzy dwuosiowej Tatry 128 4x4

Podstawowe parametry T-108

  • Oznaczenie - T 108
  • Rodzaj - czterosuwowy, wysokoprężny
  • Układ chłodzenia - wymuszony, powietrzem. Dwa wentylatory napędzane paskami klinowymi
  • Liczba i ułożenie cylindrów - 8 V pod kątem 75 º  
  • Średnica cylindra x skok tłoka - 110 x 130 mm
  • Pojemność skokowa - 9 884 cm³
  • Kolejność wtrysku - 1-6-3-5-4-7-2-8 Bezpośredni wtrysk paliwa
  • Pompa wtryskowa - rzędowa 8 sekcyjna
  • Rozrząd - OHV
  • Stopień kompresji - 16,5:1
  • Moc maksymalna - 95.7 kW przy 2000 obr/min
  • Moment maksymalny - b.d.
  • Zużycie paliwa - 29 l/100 km, oleju - 0,25 l/100 km
  • Układ smarowania - wymuszony, obiegowe, sucha skrzynia korbowa
  • Pojemność układu smarowania - 25 litrów
  • Instalacja elektryczna - 12 V, prądnica 2 x 200 W, PAL-Magneton 02.9057.55 w obu wentylatorach, rozrusznik 24 V, 4,4 kW
  • Masa własna - 820 kg
  • Okres produkcji - od 1950 do 1952 roku

Silnik Tatra T-108 (3/4 silnika T-111)

By Rios - Own work, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=15648976

Silnik Tatra T-928  → → → T-930 V12 [T-930-3 - T-930-54] stosowany m.in. w Tatra 138, Tatra 813, SKOT (OT-64) wersja T-928-14, kompresorach przewoźnych DK 661,  lokomotywach spalinowych serii 703, ..

Kluczowe zmiany konstrukcyjne w stosunku do poprzednika:

  • Zwiększona średnica tłoka ze 110 mm do 120 mm
  • Zmniejszona ilość cylindrów wersji bazowej z 12 do 8
  • Mniejsza masa własna
  • Jeden centralny wysoko umieszczony wentylator
  • Napęd wentylatora poprzez sprzęgło hydrokinetyczne sterowane termostatem
  • Pojedyncza rzędowa pompa wtryskowa

Podstawowe parametry:

  • Oznaczenie - T928
  • Rodzaj - czterosuwowy, wysokoprężny
  • Układ chłodzenia - powietrzem. centralny wentylator. Napędzany przekładnią zębatą od wału korbowego ze sprzęgłem hydrokinetycznym sterowanym termostatem 
  • Liczba i ułożenie cylindrów - 8 V pod kątem 75 º  
  • Średnica cylindra x skok tłoka - 120 x 140 mm
  • Pojemność skokowa - 11 782 cm³
  • Kolejność wtrysku - 1-6-3-5-4-7-2-8 Bezpośredni wtrysk paliwa
  • Pompa wtryskowa - Motorpal
  • Rozrząd - OHV, centralny wałek rozrządu, napędzany przekładnią zębatą od wału korbowego
  • Stopień kompresji - 16,5:1
  • Moc - maksymalna 132,50 kW przy 2000 obr/min
  • Moment maksymalny - 720 Nm przy 1200 obr/min
  • Zużycie paliwa - 36 ± 5% litrów/100 km
  • Układ smarowania - wymuszony, obiegowy, sucha skrzynia korbowa, chłodnica oleju
  • Pojemność układu smarowania - 25 litrów
  • Instalacja elektryczna - 24 V, alternator 500 W, rozrusznik 24 V, 4,4 kW
  • Masa własna - 595 kg
  • Okres produkcji - od 1956 do 1971 roku
  • Ilość wyprodukowanych egzemplarzy wszystkich wersji - około 50 000 szt.

Silnik T-928-14 zabudowany w transporterze opancerzonym SKOT OT 64 R 3M

Silnik T-928-14 zabudowany w transporterze opancerzonym SKOT OT 64 R 3M

Silnik T-928 zabudowany w samochodzie ciężarowym Tatra 138

Silnik T-928 zabudowany w samochodzie ciężarowym Tatra 138

Powyżej silnik V 12 T-930-3 stosowany w samochodzie Tatra 813 6x6 oraz 8x8 Kolos a jego modyfikacje w lokomotywach spalinowych serii T212.(*) później 702, haubicach samojezdnych itp. 

Jest to bezpośrednie rozwinięcie silnika T-928 zaprojektowanego dla samochodu Tatra 138.

Podstawowe parametry:

  • Oznaczenie - T-930
  • Rodzaj - czterosuwowy, wysokoprężny
  • Układ chłodzenia - powietrzem. centralny wentylator. Napędzany przekładnią zębatą od wału korbowego ze sprzęgłem hydrokinetycznym sterowanym termostatem 
  • Liczba i ułożenie cylindrów - 12 V pod kątem 75 º  
  • Średnica cylindra x skok tłoka - 120 x 140 mm
  • Pojemność skokowa - 17 643 cm³
  • Kolejność wtrysku - 1-8-5-10-3-7-6-11-2-9-4-12 Bezpośredni wtrysk paliwa
  • Pompa wtryskowa - Motorpal
  • Rozrząd - OHV, centralny wałek rozrządu, napędzany przekładnią zębatą od wału korbowego
  • Stopień kompresji - 16,5:1
  • Moc - maksymalna 198,60 kW przy 2000 obr/min
  • Moment maksymalny - 990 Nm przy 1300 obr/min
  • Zużycie paliwa - 44 ± 5% litrów/100 km
  • Układ smarowania - wymuszony, obiegowy, sucha skrzynia korbowa, chłodnica oleju
  • Pojemność układu smarowania - 25 litrów
  • Instalacja elektryczna - 24 V, alternator 500 W, rozrusznik 24 V, 2 x 4,4 kW
  • Masa własna - 1035 kg
  • Okres produkcji - od 1963 do 1982 roku
  • Ilość wyprodukowanych egzemplarzy wszystkich wersji- około 13 000 szt.

silnik V 12 T-930-3

Na lewym boku silnika T-930 widoczny wodoodporny rozrusznik (tzw. cygaro lub wodnik) na boku prawym, tradycyjnym miejscu dla rozruszników w silnikach Tatra, znajduje się drugi identyczny rozrusznik. Chłodnica oleju nie była montowana na silniku tak jak w wersji V8, tylko oddzielnie, na klapie silnika lub innym miejscu nadwozia samochodu, lokomotywy, ..

Przekrój poprzeczny silnika V 12 T-930-3

 ↓

Silnik Tatra T2-928 - 1E Podstawowy silnik samochodu Tatra 148. Posiada różne modyfikacje osprzętu oznaczane cyfrowo, od 1E do 17E

Kluczowe zmiany konstrukcyjne w stosunku do poprzednika:

  • Zwiększony skok tłoka ze 130 mm do 140 mm

Podstawowe parametry:

  • Oznaczenie - T2-928 - 1E
  • Rodzaj - czterosuwowy, wysokoprężny
  • Układ chłodzenia - powietrzem. centralny wentylator. Napędzany przekładnią zębatą od wału korbowego ze sprzęgłem hydrokinetycznym sterowanym termostatem 
  • Liczba i ułożenie cylindrów - 8 V pod kątem 75 º  
  • Średnica cylindra x skok tłoka - 120 x 140 mm
  • Pojemność skokowa - 12 667 cm³
  • Kolejność wtrysku - 1-6-3-5-4-7-2-8 Bezpośredni wtrysk paliwa
  • Pompa wtryskowa - Motorpal 
  • Rozrząd - OHV, centralny wałek rozrządu, napędzany przekładnią zębatą od wału korbowego
  • Stopień kompresji - 16,5:1
  • Moc - maksymalna 146,60 kW przy 2000 obr/min
  • Moment maksymalny - 813 Nm przy 1200-1400 obr/min
  • Zużycie paliwa - 31,2 ± 5% litrów/100 km
  • Układ smarowania - wymuszony, obiegowy, sucha skrzynia korbowa, chłodnica oleju
  • Pojemność układu smarowania - 25 litrów
  • Instalacja elektryczna - 24 V, alternator 500 W, rozrusznik 24 V, 5,8 kW
  • Masa własna - 845 kg
  • Okres produkcji - od 1969 do 1982 roku
  • Ilość wyprodukowanych egzemplarzy wszystkich wersji - około 114 000 szt.

Fotografia silnika T2-928 po remoncie kapitalnym, ze strony firmy Miloslav Stodulka - opravy motoru Tatra, Liaz, Avia

W silniku były stosowane głowice dwóch typów "H" oraz "E" W początkowym okresie produkcji stosowana była głowica cylindra typu"H" (stosowana w poprzednim modelu silnika T-928 z samochodu Tatra 138) i była montowana na tulei cylindra bez podkładki. W późniejszym okresie stosowano głowicę typu "E" montowaną na tulei cylindra z zastosowaniem podkładki pod głowicę o grubości 2,5 mm.

W 1979 roku powstała modernizacja silnika pod oznaczeniem T2-148 dostosowująca go do spełnienia normy EHK (zmniejszenie głośności, zużycia paliwa, itp.)

 ↓

 różne wersje wyposażenia elektrycznego i aparatury paliwowej

 ↓

Silnik Tatra T2-928 - 17E wersja wojskowa

  • Oznaczenie - T2-928 - 17E 
  • Rodzaj - czterosuwowy, wysokoprężny
  • Układ chłodzenia - powietrzem. centralny wentylator. Napędzany przekładnią zębatą od wału korbowego ze sprzęgłem hydrokinetycznym sterowanym termostatem 
  • Liczba i ułożenie cylindrów - 8 V pod kątem 75 º  
  • Średnica cylindra x skok tłoka - 120 x 140 mm
  • Pojemność skokowa - 12 667 cm³
  • Kolejność wtrysku - 1-6-3-5-4-7-2-8
  • Pompa wtryskowa - Motorpal 
  • Rozrząd - OHV, centralny wałek rozrządu, napędzany przekładnią zębatą od wału korbowego
  • Stopień kompresji - 16,5:1
  • Moc - maksymalna 146,60 kW przy 2000 obr/min
  • Moment maksymalny - 798 Nm przy 1200-1400 obr/min
  • Zużycie paliwa - 31,2 ± 5% litrów/100 km
  • Układ smarowania - wymuszony, obiegowy, sucha skrzynia korbowa, chłodnica oleju
  • Pojemność układu smarowania - 25 litrów
  • Instalacja elektryczna - 24 V, alternator wodoszczelny 720 W, rozrusznik wodoszczelny 24 V, 5,8 kW
  • Masa własna - ~845 kg
  • Okres produkcji - od 1969 do 1982 roku
  • Ilość wyprodukowanych egzemplarzy wszystkich wersji- około 114 000 szt.

 ↓

Tatra T3-929

 ↓

Tatra T3-928

 ↓

Tatra T3-930

Silnik Tatra T3-930 Biturbo

Przekrój poglądowy silnika V12 T3-930 biturbo z samochodu Tatra 815, ekspozycja Muzeum Wojskowe Králíky. Fotografia Letheko.

Silnik Tatra T3-930 Biturbo

Silnik V12 T3-930 biturbo z samochodu Tatra 815 , ekspozycja Muzeum Techniki Tatra. Fotografia Letheko.

 ↓

Silnik Tatra T3A-928 (EURO 0, I)

 

 ↓

Tatra T3B-928 (EURO II)

 ↓

Silnik Tatra T3C-928 (EURO III)

 ↓

 Tatra T3D-928 (EURO IV, V) z systemem SCR

Motor Tatra T3D-928

 ↓

ciąg dalszy nastąpi

Ogólny schemat kodowania symbolu silnika Tatra, przykładowy fikcyjny numer T3A - 930 - 1200 - 130 - 80:

T (Tatra) 3 (generacja) A (norma spalin) 930 (ilość cylindrów) 1200 (nr seryjny produkcji) 130 (średnica cylindra) 80 (rok produkcji)

  • T - oznaczenie marki producenta
  • 3 - generacja 1 (Tatra 111, 138, 813), 2 (Tatra 148 i pochodne), 3 (Tatra 815 i jej pochodne)
  • A norma emisji spalin A - EURO 0, B - EURO I i II, C - EURO III,  D - EURO IV i V
  • 930 typ - ilość cylindrów (930 - 12, 929 - 10, 928 - 8)
  • 1200 numer seryjny produkcji
  • 130 średnica cylindra w mm
  • 80 rok produkcji

Na tabliczce znamionowej nr może mieć inna kolejność np. 930-3A-1200-130-80

Silnik Tatra T3A 929-16 na hamowni

Przykładowy układ smarowania silnika Tatra 815. Grafika z pracy Mazání motoru

Układ smarowania silnika Tatra 815 typ T3A-929-16. Materiały szkoleniowe Tatra

Układ smarowania silnika Tatra 815 typ T3A-929-16

Źródła 

Reklama

Wszystkie części zamienne, nowe oraz po regeneracji do samochodów Tatra 138, 148, 813, 815, 810

Czytany 13706 razy

Skomentuj

Upewnij się, że zostały wprowadzone wszystkie wymagane informacje oznaczone gwiazdką (*). Kod HTML jest niedozwolony.

 

Polecane witryny

Forum GNOMONIKA

TwojaHistoria.pl

  • Klub 27. Nowa, popkulturowa mitologia
    06 marzec 2021
    Kurt Cobain, Jimi Hendrix, Janis Joplin, – wszyscy byli znanymi muzykami i wszyscy (z różnych przyczyn) zmarli w wieku 27 lat. Przypadek? A może… fatum? Czy osławiony Klub 27 faktycznie istnieje? Klub 27 jest popkulturowym fenomenem dokumentującym nienaturalne i przedwczesne śmierci celebrytów z przemysłu rozrywkowego i sztuki – w tym szczególnie branży muzycznej. Przez lata...
  • Czechosłowacka Marynarka Wojenna. Najskuteczniejsza flota na świecie
    04 marzec 2021
    Wbrew dowcipom Czechosłowacja miała dostęp do morza i posiadała marynarkę wojenną. 16 sierpnia 1918 roku Oddział Morski Legionu Czechosłowackiego stoczył pierwszą i jedyną bitwę w historii rodzimej marynarki. Czesi i Słowacy pokonali flotyllę bolszewików pod Miszychą. Nawet dziś Czesi posiadają dostęp do morza. Trudno uwierzyć? Traktat wersalski gwarantował Czechosłowacji prawa do wykorzystania części portów w...
  • Eddie „Orzeł” Edwards. Najlepszy „najgorszy skoczek narciarski w historii”
    02 marzec 2021
    Kiedy w 1988 roku w kanadyjskim Calgary Eddie „Orzeł” Edwards pojawił się na najważniejszej imprezie czterolecia, wzbudził skrajne emocje. Kibice go uwielbiali. Działacze – niekoniecznie. Brytyjczyk doprowadził bowiem do sytuacji, w której najsłabszy sportowiec cieszył się większym wzięciem niż wielki mistrz. Ale historia Edwardsa to nie tylko ciągłe lądowanie na buli. „Orzeł” udowodnił, że można...
  • „Więcej rzezi, więcej nieszczęść niż zrodziło się kiedykolwiek przedtem”. Okręty Goeben i Breslau zmieniły bieg wielkiej wojny
    28 luty 2021
    Późną wiosną 1973 roku opuszczono turecką banderę na krążowniku liniowym Yavuz. Tym samym żywot zakończył najstarszy okręt tej klasy, który jeszcze jako niemiecki Goeben przedarł się w 1914 roku do Konstantynopola. Dołączył do swego towarzysza walki, lekkiego krążownika Breslau, któremu nie dane było jednak dożyć tak sędziwego wieku. Pod koniec wielkiej wojny odszedł – i...

 

 

 

Kopalnia Wiedzy

Ciekawe informacje z wielu dziedzin nauki
  • U dzieci narażonych na zanieczyszczone powietrze dochodzi do zmian w DNA
    06 marzec 2021
    Wystarczy jeden dzień kontaktu z powietrzem zanieczyszczonym przez spaliny samochodowe czy dymy z pożarów lasów, by nasze dziecko było w przyszłości narażone na większe ryzyko chorób serca i innych schorzeń. Badania przeprowadzone m.in. przez naukowców z Uniwersytetu Stanforda są pierwszymi, podczas których oceniono wpływ zanieczyszczenia powietrza na pojedyncze komórki
  • Japończycy obudzili bakterie z czasów dinozaurów
    05 marzec 2021
    W 2010 roku japońska ekspedycja naukowa wybrała się do Wiru Południowopacyficznego (South Pacyfic Gyre). Pod nim znajduje się jedna z najbardziej pozbawionych życia pustyń na Ziemi. W pobliżu centrum SPG znajduje się oceaniczny biegun niedostępności. A często najbliżej znajdującymi się ludźmi są... astronauci z Międzynarodowej Stacji Kosmicznej
  • Tkanina z Bayeux: studentki warszawskiej ASP podjęły próbę odtworzenia średniowiecznego skarbu zgodnie z techniką oryginalnego haftu
    05 marzec 2021
    Tkanina z Bayeux to ręcznie tkane płótno pokryte haftem, przedstawiające podbój Anglii przez Wilhelma I Zdobywcę oraz bitwę pod Hastings. Uznaje się ją za cenne ikonograficznie źródło historyczne, nic więc dziwnego, że w 2007 r. została wpisana na listę UNESCO Pamięć Świata. Tkanina ma długość prawie 70 m. Jej rozpoznawalność, technika wykonania i zastosowane materiały sprawiły, że stała się ona elementem zajęć pierwszego roku Konserwacji i Restauracji Tkanin Zabytkowych warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych. Studentki podjęły próbę odtworzenia tkaniny zgodnie z techniką oryginalnego haftu.
  • Pożary w jednym z najwięszych parków narodowych Indii. Żyje tam wyjątkowy melanistyczny tygrys
    05 marzec 2021
    Wielkie pożary zagrażają jednemu z największych parków narodowych Indii. W Similipal National Park występuje aż 1076 gatunków roślin, w tym 96 gatunków orchidei, jest też zamieszkany przez 42 gatunki ssaków (m.in. tygrysy, lamparty i słonie), 242 gatunki ptaków, 30 gatunków gadów i liczną populację płazów

 

 

Średniowiecze – CiekawostkiHistoryczne.pl

  • Wpływowe walkirie czy niewolniczki płci – ile tak naprawdę wiemy o kobietach wikingów?
    07 marzec 2021
    Nordyckie sagi, legendy i kroniki kształtują obraz kobiet dalekiej Północy zupełnie odmienny od tego, jaki znamy ze źródeł odnoszących się do czasów antyku czy średniowiecza. Walkirie, olbrzymki, tarczowniczki, wieszczki – przedstawicielki płci pięknej odgrywały niezwykle ważną rolę w wikińskich wierzeniach. Do niedawna uważano, że były jedynie bohaterkami mitów. Ale czy na pewno? O ile nie...
  • Średniowieczne panaceum, czyli cudowne leki z pospolitej gadziny
    06 marzec 2021
    Gdy św. Franciszka z Asyżu namawiano, by zasięgnął w chorobie porady medyków papieża, miał powiedzieć: „Pan stworzył z ziemi lekarstwa, a człowiek mądry nie będzie nimi gardził”. Zgodnie z tą myślą leczył swoich pacjentów Mikołaj z Polski, który remediów szukał nie na niebie czy w humorach pacjenta, ale w boskim stworzeniu – tym skuteczniejszym, im...
  • Targowiska próżności. Jak naprawdę wyglądały turnieje rycerskie?
    03 marzec 2021
    „Z całą siłą zakazujemy tych targów próżności – turniejów, w których rycerze spotykają się i bezmyślnie angażują w popisywanie się sprawnością i siłą, co skutkuje często śmiercią (…). Zagrożenie jest i dla duszy. Jeżeli ktoś w ich czasie polegnie, (…) nie może być przez księdza pochowany w poświęconej ziemi” – głosił w 1130 roku soborowy...
  • Od zera do bohatera. Wilhelm Marshal był prawdziwym błędnym rycerzem!
    27 luty 2021
    Opowieści o doniosłych czynach spod znaku miecza i kopii to w większości legendy, ale nie brakuje w nich ziarna prawdy! Choć w poszukiwaniu heroicznych rycerzy rodem z opowieści arturiańskich trzeba raczej kierować się do świata fantazji, pewne archetypy znalazły odzwierciedlenie w rzeczywistości. Doskonałym przykładem bohatera awanturniczych historii rycerskich, który istniał naprawdę, jest Wilhelm Marshal. Jego...

 
"rem tene, verba sequentur"

All fields with (*) are required

Terms and conditions

255986 (413)

OpenStreetMap® to projekt open data, rozpowszechniany na licencji Open Data Commons Open Database License (ODbL) przez OpenStreetMap Foundation (OSMF).

Możesz swobodnie kopiować, rozpowszechniać, przekazywać innym i dostosowywać nasze dane, pod warunkiem podania OpenStreetMap i jego autorów jako źródła. Jeśli zmienisz, przekształcisz lub wykorzystasz nasze dane, wynik swojej pracy możesz rozpowszechniać tylko na podstawie tej samej licencji.

Pełny tekst licencji dokładnie opisuje twoje prawa i obowiązki.

Nasza dokumentacja rozpowszechniana jest na warunkach licencji Uznanie autorstwa na tych samych warunkach 2.0 (CC BY-SA 2.0).

lub Map

Polityka prywatności   Polityka cookies   Kontakt: letheko@letheko.pl    

.