niedziela, 29 grudzień 2019 03:38

Mosty na granicy II RP z Rumunią - kolejowy w Zaleszczykach i pod Światyniem oraz kolejowo-drogowy w Kutach

Napisane przez Jachwa
Oceń ten artykuł
(0 głosów)

Granica polsko-rumuńska miała 338 kilometrów długości i ukształtowała się ostatecznie w sierpniu 1919 roku. Wyznaczona została wzdłuż dawnej granicy bukowińsko-galicyjskiej. Na granicy polsko-rumuńskiej były trzy główne mosty, z tym, że dla ruchu kolejowego podstawowe znaczenie odgrywał most kolejowy w Śniatyniu nad Prutem oraz w Zaleszczykach nad Dniestrem, a ruch samochodowy odbywał się mostem drogowo-kolejowym w Kutach nad Czeremoszem.

Fragment sieci kolejowej II RP z 1936 roku

Fragment sieci kolejowej Pokucia [16] II RP z 1936 roku. Trzy punkty na mapie oznaczają opisane poniżej mosty.

Most kolejowy w Zaleszczykach.

Mapa Taktyczna Polski 1:100 000, rok wydania 1939, fragment Zaleszczyki.

Fragment mapy 11800570 @ WIG - Mapa Taktyczna Polski 1:100 000 /1924 - 1939/, rok wydania 1939 [The Library of Congress, Washington, DC, USA]

W Zaleszczykach przed I wojną światową zbudowano dwa mosty przez Dniestr - drogowy i kolejowy. Ten ostatni był jednotorowy złożony z 8 stalowych przęseł kratownicowych (330+4x60+30 m) opartych na kamiennych murowanych podporach. Jest to most z górnym pomostem, położony około 30 m nad lustrem wody doskonale wpisał się w głęboką dolinę rzeki. Most kolejowy został częściowo zniszczony w czasie pierwszej wojny światowej i odbudowany w pierwszej kolejności. Wykonano w miejsce zniszczonych dwa przęsła o pasach równoległych i dolnym usytuowaniu pomostu.

Most kolejowy nad Dniestrem został zbudowany w 1898 roku w trakcie budowy linii kolejowej, rozpoczętej w 1890 roku łączącej stację Biała Czortkowska ze stacją Stefanówka (Stefaneszty) [w II RP granica polsko-rumuńska], stanowiącej fragment linii z Tarnopola do Czerniowców. W czasie budowy całość linii znajdowała się w monarchii Austro-węgierskiej.

W II RP linia kolejowa z Czortkowa do Kołomyji została dwukrotnie przecięta przez granicę państwową. Odcinek pomiędzy polskimi stacjami granicznymi miał 23 kilometry. Pomiędzy rumuńskimi stacjami granicznymi znalazł się przystanek Prelipce. Obydwie granice pokonywały 3 pary pociągów, z których dwie (w tym jedna Warszawa - Zaleszczyki - Warzawa) nie zatrzymywały się na terytorium Rumunii. Kontrola paszportowa odbywała się tylko dla jadących do lub z Rumunii. Oprócz nich, do Zaleszczyk docierały 2 pary pociągów z Rumunii, obsługiwane przez kolej CFR. Także 2 pary pociągów docierały do Jasienowa od strony Kołomyji. Posterunki graniczne Jasienów Polny/Stefanesti oraz Zaleszczyki/Schit [4]

 

 Pierwotna konstrukcja mostu kolejowego nad Dniestrem w Zaleszczykach, 1911 [1]

Pierwotna konstrukcja mostu kolejowego nad Dniestrem w Zaleszczykach, 1915 - 1917 [2]

 

 

 

 
Zbudowano: 1898, 1930
 
Dawniej: Eisenbahnbrücke
Zbudowany przed 1 wojną most kolejowy jednotorowy złożony z 8 stalowych przęseł kratownicowych (330 + 4 x 60 + 30 m). Był to most z górnym pomostem, krótsze przęsła o pasach równoległych, a dłuższe o dolnym pasie zakrzywionym; podpory kamienne murowane. Most ten położony około 30 m nad lustrem wody doskonale wpisał się w głęboką dolinę rzeki. W czasie I wojny most kolejowy był kolejno niszczony przez wojska walczących stron: w 1915 i 1917 (rosyjskie i austriacko-niemieckie) a w 1919 roku po wkroczeniu wojsk rumuńskich do Bukowiny, wycofujący się Ukiraińcy wysadzili główny nurtowy filar, co spowodowało zniszczenie dwóch środkowych przęseł o rozpiętości 60 m. Po I WŚ most kolejowy został na nowo odbudowany - otwarcie nastąpiło w styczniu 1930 r. Wykonano wówczas w miejsce zniszczonych, dwa przęsła o pasach równoległych i dolnym usytuowaniu pomostu. W czasie II WŚ most został ponownie wysadzony w 1941 r. przez wycofujące się wojska sowieckie.. Po wojnie most odbudowano a nurtowe przęsła ponownie mają konstrukcję z górnym usytuowaniem pomostu.

Pierwszy pociąg z przedstawicielami Polski i Rumunii przejeżdża przez nowo wyremontowany most. 1930 rok [5]

Ostatni wywiad ze Ś. † P. Piotrem Sieczkowskim, historykiem, miłośnikiem kresów, społecznikiem, autorem cyklu "Spacerkiem po Kresach" - "Którędy na Zaleszczyki - jak było naprawdę/Rozmowy Kresowe - odc. 22"

W Zaleszczykach był także most drogowy, zbudowany w czasach monarchii Austro-węgierskiej, który uległ zniszczeniu podczas działań wojennych w 1919 roku. W międzywojniu nie został odbudowany, tak więc uciekinierzy września 1939 roku mieli do dyspozycji tylko most kolejowy. Został on zablokowany przez sowieckie czołgi 18 września 1939 roku. 

 Zaleszczycki most drogowy stan z roku 1910 roku

Zaleszczycki most drogowy zniszczony podczas wojny polsko-bolszewickiej w 1920 roku [3]

1933

 

Most kolejowy w Śniatyniu nad Prutem.

Most zbudowany w ciągu jednotorowej linii kolejowej Lwów - Czerniowce, która powstała w latach 1864 -1866 [15] łącząc dwie prowincje Monarchii Austro-węgieskiej - Galicję i Bukowinę.

Mapa Taktyczna Polski 1:100 000, rok wydania 1933, fragment Śniatyń

Fragment mapy 4865 @ WIG - Mapa Taktyczna Polski 1:100 000 /1924 - 1939/, rok wydania 1933 [Jagiellońska Biblioteka Cyfrowa]

Most kolejowy nad Prutem w okolicach Śniatynia, zbudowany 1865 roku

Most kolejowy nad Prutem w okolicach Śniatynia, zbudowany 1865 roku []

Most kolejowy nad Prutem w okolicach Śniatynia, zniszczony podczas powodzi w 1880 roku

Most kolejowy nad Prutem w okolicach Śniatynia, zniszczony podczas powodzi w 1880 roku (?) []

Nowy most kolejowy nad Prutem w okolicach Śniatynia, stan z 1916 roku [] 

Granicę mostem kolejowym na Prucie przekraczało 6 par pociągów, z których dwie pary pociągów pospiesznych prowadziły wagony m.in. z Berlina, Ostendy, Wiednia, Warszawy i Pragi do Bukaresztu. Kursowały również pociągi osobowe z Lwowa i Stanisławowa. Kontrola paszportowa niektórych pociągów prowadzona była tylko na jednej stacji granicznej przez wspólne polsko-rumuńskie służby.

Stacje graniczne Śniatyń-Załucze - Oraseni, po II wojnie światowej stacje straciła swój nadgraniczny charakter. Ze stacji Śniatyn-Załucze 15 września 1939 odprawiono do Rumunii pociąg z ponad 80 tonami złota Banku Polskiego, które wcześniej różnymi drogami zwieziono na stację i przeładowano do wagonów. Naczelnik stacji Emil Brzezicki za wzięcie udziału w tej akcji został aresztowany, a następnie zastrzelony przez NKWD [14]

Przekroczenie mostu z jesieni 1939 r. wzmiankował w swoim wierszu "Trzy Sonety II Kazimierzowi Wierzyńskiemu", Marian Hemar:

Wciąż jeszcze przed oczami mam wieczór śniatyński.
Wciąż przede mną graniczny most w mroku majaczy.
Koło mnie, w samochodzie, poeta Wierzyński
Z twarzą w dłoniach. Wciąż jeszcze nie wiem, co to znaczy?

 

Most kolejowo-drogowy w Kutach.

Mapa Taktyczna Polski 1:100 000, rok wydania 1933, fragment Kuty

Fragment mapy 4863 @ WIG - Mapa Taktyczna Polski 1:100 000 /1924 - 1939/, rok wydania 1933 [Jagiellońska Biblioteka Cyfrowa]

Przebieg granicy podzielił również linię z Wyżnicy do Kut, które były zarówno stacją graniczną, jak i jedyną po stronie polskiej (odległość pomiędzy nimi wynosi 2 kilometry). Do Kut docierała jedna para pociągów, prowadzących wagon bezpośredni ze Śniatyna. Kontrola paszportowa odbywała się w nim tylko dla podróżujących z lub do Rumunii.

Stacje graniczne Kuty - Vijnita (Wyżnica)

W czasach PRL i komunistycznej propagandy, a także dość powszechnie obecnie, uważa się Zaleszczyki za główny punkt, w którym resztki polskich wojsk (z dowództwem na czele) oraz rząd i najwyższe urzędy wycofywały się po 17 września 1939 roku do Rumunii. W rzeczywistości w Zaleszczykach był tylko most kolejowy, a granicę przekraczano samochodami w Kutach [6] [7]. Nieliczni uchodźcy przekroczyli w 1939 roku Dniestr wpław, wśród nich pisarz Melchior Wańkowicz.

Styk granic II RP, Rumunii, ZSRR oraz Czechosłowacji. Mapa samochodowa na rok 1036/37 pełna mapa w dużej rozdzielczości znajduje się tutaj.

Trzy powyższe fotografie - budowa mostu kolejowego na Czeremoszu łączącego Polskę z Rumunią w Kutach przez żołnierzy z 1. Batalionu Mostów Kolejowych z Krakowa. W głębi widoczne miasteczko rumuńskie Wyżnica. [9]

Most w Kutach – drewniano-stalowy most drogowo-kolejowy na rzece Czeremosz w Kutach, w ówczesnej II Rzeczypospolitej (obecnie Ukraina). Konstrukcję zbudowano w 1930 roku, a zniszczona została podczas II wojny światowej. Długość przeprawy wynosiła 306 m. Po 1945 roku w tym miejscu powstał most stalowy, który połączył Kuty i WyżnicęCałość prac wykonali saperzy (m.in. przy pomocy kafarów wbijano pale w dno rzeki na których stanął most a na czas prac wojsko wybudowało tartak w którym obrabiano bale na deski) którzy na czas budowy mieszkali w obozie namiotowym.

Uroczystości otwarcia mostu w Kutach. Pierwszy pociąg na moście, z przodu widoczny parowóz Tw 1, 1930 rok [8]

 Uroczystości otwarcia mostu w Kutach. Pierwszy pociąg na moście, z lewej widoczny parowóz Tw 1, 27.09.1930 rok [10] [11]
 

Pierwotnie w tym rejonie istniał most zbudowany podczas I wojny światowej, który uległ zniszczeniu w latach 20. wskutek powodzi.

Omawiany most został wzniesiony latem 1930 roku przez żołnierzy 4 Brygady Saperów. Budowa trwała dwa i pół miesiąca i zyskała doskonałą opinię ówczesnego rektora Politechniki Warszawskiej profesora Andrzeja Pszenickiego 27 września 1930 w Kutach odbył się uroczysty obchód świąt 1 i 2 Batalionów Mostów Kolejowych połączony z ceremonią poświęcenia mostu. W ceremonii poświęcenia mostu wziął udział m.in. wiceminister rolnictwa Wiktor Leśniewski i dyrektor Administracji Lasów Państwowych Adam Loret. Most został poświęcony przez biskupa polowego Stanisława Galla podczas mszy św. polowej, po której odbyła się defilada saperówMost kolejowo-drogowy w Kutach zbudowany w 1930 był konstrukcji drewniano-stalowej (główne podłużnice były stalowe) i miał długość ok. 400 metrów, a przeznaczony był dla ruchu pieszego, kołowego oraz kolejowego (w niektórych źródłach współczesnych mówi się o istnieniu dwóch mostów: drogowego i kolejowego. Później poprowadzono odcinek linii kolejowej od mostu do wybudowanego dworca kolejowego w Kutach, ukończony w 1933 r. Dworzec w Kutach stał się odtąd stacją końcową linii kolejowej do Niepołokowic (wówczas w granicach Rumunii pod nazwą Grigore Ghica Vodă), gdzie łączyła się ona z główną linią kolejową Warszawa – Lwów – Bukareszt – Stambuł

W okresie II Rzeczypospolitej był to most graniczny na Czeremoszu pomiędzy Polską a Rumunią i łączył polskie Kuty z rumuńską miejscowością Wyżnica (Vijnița). W pobliżu mostu funkcjonowała Placówka Straży Granicznej I linii „Kuty” (budynek zachował się do czasów współczesnych) Od lutego 1939 ochronę granicy z Rumunią przejął Korpus Ochrony Pogranicza

Po wybuchu II wojny światowej 1 września 1939 r. i ataku Niemiec na Polskę podczas kampanii wrześniowej do Kut przybyło kilkadziesiąt tysięcy polskich uciekinierów zamierzających przejść na stronę rumuńską. Przez most ewakuowali się z kraju reprezentanci korpusu dyplomatycznego i ambasad, dotychczas przebywający w Rzeczypospolitej. Na wieść o dokonanej 17 września agresji ZSRR na Polskę, most graniczny w Kutach przekroczyli w nocy 17/18 września i uszli do Rumunii najwyżsi urzędnicy państwowi II Rzeczypospolitej: prezydent RP Ignacy Mościcki (ok. 21:45) wódz naczelny marszałek Edward Śmigły-Rydz, premier Felicjan Sławoj Składkowski, minister spraw zagranicznych Józef Beck, marszałek Sejmu RP Wacław Makowski, marszałek Senatu RP Bogusław Miedziński, przedstawiciele urzędów centralnych, kilku wojewodów oraz generalicja Tego samego dnia przed odjazdem w kościele w Kutach mszę św. dla uchodzącej elity państwowej odprawił ks. Wincenty Smal[2]. Wymienieni dostojnicy przejeżdżali przez most limuzynami. Prócz nich most przekroczyły wówczas dwie ciężarówki Przejeżdżającego przez most, po innych wyżej wymienionych, marszałka Śmigłego-Rydza krótko po północy usiłował powstrzymać płk Ludwik Bociański, który w akcie desperacji dokonał nieudanej próby samobójczej, strzelając sobie w klatkę piersiową Nazajutrz, 18 września, most przekroczył gen. Władysław Sikorski. Decyzją prezydenta RP władze Polski zostały przeniesione do Rumunii, jako że oba kraje były związane układem sojuszniczym Pomimo tego zarówno prezydent RP, jak i Naczelny Wódz zostali w Rumunii internowani

Most został zniszczony podczas wojny. Pozostałością po nim jest kamienna podpora, leżąca w Kutach. W miejscu zniszczonego mostu położono kładkę, która uległa zniszczeniu w 2008 r. w wyniku powodzi. Po 1945 r. powstał most stalowy na Czeremoszu, łączący Kuty z Wyżnicą.

Po nastaniu niepodległej Ukrainy, rzeka Czeremosz w tym miejscu dzieli obwód iwanofrankowski (Kuty) i obwód czerniowiecki (Wyżnica)

Mało znany film nakręcony w czasie przekraczania granicy przez Wojsko Polskie. Według rozpoznania jest to 18 września 1939 roku. Na filmie widać między innymi rzut kołowy 151 lub 152 Eskadry Myśliwskiej. Granicę przekraczają ciężarówki PF 621, pierwsze dwie z przyczepami benzynowymi na holu. Potem mamy samochód radiostacje PF 618, najprawdopodobniej radiostacja N1S, i dwie z samochodem chyba PF 508/18 radio (radiostacja N2S) a za nim jakiś furgon - możliwe że to 508/18. Następnie widzimy armatę przeciwlotniczą 40 mm Bofors pod plandeką, apel wojska i policjantów, oraz ewakuowaną ludność cywilną.

Położenie mostu kolejowego w Zaleszczykach

GPS: N 48° 38' 33.477  E 25° 43' 30.492

lub Map

Położenie mostu kolejowego nad Prutem w okolicy Śniatynia

GPS: N 48° 24' 21.707  E 25° 37' 11.804

lub Map

Położenie mostu kolejowo-drogowego w Kutach

GPS: N 48° 14' 46.388  E 25° 10' 21.249

lub Map

Przypisy

  1. Serwis Polona.pl Zaleszczyki most żelazny kolejowy, nakładem Księgarni Jakóba Kofflera, 1912
  2. Serwis Polona.pl Zaleszczyki most, nakładem  Arnold & Schlag, Lwów, 1915-1917
  3. Zbiory NAC on line - Koncern Ilustrowany Kurier Codzienny - Archiwum Ilustracji Sygnatura: 1-G-3255-2
  4. Semaforek.kolej.ogr.pl - Kolejowe przejścia graniczne (1918 - 1939)
  5. Zbiory NAC on line - Koncern Ilustrowany Kurier Codzienny - Archiwum Ilustracji Sygnatura: 1-G-3263
  6. T. Dubicki - "Wojsko polskie w Rumunii"
  7. Kuty w powiecie kosowskim, województwa stanisławowskiego. Miasto na granicy z Rumunią, którą wyznaczała rzeka Czeremosz. Znane głównie z dwóch epizodów kampanii wrześniowej. Tamtejszym mostem przedostały się do Rumunii w dniu 17 września 1939 r. polskie władze, obecne z nimi duchowieństwo oraz wojskowi. 20 września tegoż roku w obronie mostu zginął pisarz Tadeusz Dołęga-Mostowicz. Most został spalony przez Ukraińców w 1944 roku.
  8. Zbiory NAC on line - Koncern Ilustrowany Kurier Codzienny - Archiwum Ilustracji Sygnatura: 1-G-3239-2
  9. Zbiory NAC on line - Koncern Ilustrowany Kurier Codzienny - Archiwum Ilustracji Sygnatura: 1-G-3239-1
  10. Zbiory NAC on line - Koncern Ilustrowany Kurier Codzienny - Archiwum Ilustracji Sygnatura: 1-G-3238-1, 1-G-3238-2, 1-G-3238-3
  11. Polska Zbrojna, pismo codzienne, rocznik 10, nr 264, 26 września 1930 rok
  12. Polska Zbrojna, pismo codzienne, rocznik 10, nr 267, 29 września 1930 rok Poświęcenie mostu w Kutach, Święto 4. batalionu kolejowego
  13. Polska Zbrojna, pismo codzienne, rocznik 10, nr 256, 18 września 1930 rok Święto 1 i 2 Baonu Mostów Kolejowych.
  14. Nowa Trybuna Opolska Złoty pociąg w Śniatynie. Jak ocalono skarb Banku Polskiego we wrześniu 1939 roku.
  15. Linia jest jedną z najstarszych na obecnej Ukrainie, a koncesja na jej budowę została wydana 11 stycznia 1864 roku, w ówczesnych Austro-Węgrzech. Ze względu na niezbyt trudne warunki geograficzne budowa mogła być przeprowadzana stosunkowo szybko. 1 września 1866 linia leżąca na ziemiach dwóch krajów koronnych, Galicji i Bukowiny, została oddana do użytku. Trasa została zaprojektowana i zbudowana przez Lemberg–Czernowitz–Jassy–Eisenbahn–Gesellschaft (LCJE). Wkrótce po rozpoczęciu obsługi coraz częstsze skargi dotyczące działalności kolejowej spowodowały oddanie jej na okres od 7 października 1872 do 31 lipca 1875 roku pod państwowy zarząd komisaryczny. Ze względu na niską rentowność działającej spółki od 1 lipca 1889 roku oddano jej obsługę Cesarsko-Królewskim Kolejom Państwowym, jednak sama linia pozostała własnością spółki. Po zakończeniu I wojny światowej linia znalazła się w dwóch różnych krajach, odcinek od Lwowa do Śniatynia należał do Polski, a krótki kawałek trasy z Niepołokowców do Czerniowców (wtedy Cernăuți) trafił do Rumunii i był eksploatowany przez Căile Ferate Române. Polski odcinek obsługiwany przez PKP przeszedł oficjalnie w ich posiadanie 24 marca 1928 roku. Podczas II wojny światowej polska trasa została zajęta przez Związek Radziecki w 1939 roku, a rumuński odcinek przejęto w 1940 po aneksji Północnej Bukowiny. Równocześnie rozpoczęto przekuwanie toru na rozstaw rosyjski o szerokości 1520 mm, ale w 1941 po ataku III Rzeszy na ZSRR wojska rumuńskie wyzwoliły północną Bukowinę i proces został odwrócony. Po zakończeniu II wojny światowej regiony te stały się częścią Ukraińskiej SRR (w ZSRR), w związku z czym zmieniono rozstaw szyn na całej linii na 1520 mm. [Wikipedia]
  16. Pokucie - polska kraina historyczna, leżąca nad górnym Prutem, na terenie dzisiejszej Ukrainy. Południowa część Rusi Czerwonej. Nazwa pochodzi od stolicy regionu – Kut nad Czeremoszem.

Źródła

Reklama

Czytany 5178 razy Ostatnio zmieniany środa, 22 kwiecień 2020 05:29

Skomentuj

Upewnij się, że zostały wprowadzone wszystkie wymagane informacje oznaczone gwiazdką (*). Kod HTML jest niedozwolony.

 

Polecane witryny

Forum GNOMONIKA

Top 5 bloga

Tematy na blogu

Muzeum Tatra

TwojaHistoria.pl

  • Najgłupsze słowa mądrych ludzi, czyli przepowiednie, które się nie sprawdziły
    23 październik 2020
    Każdy czasem żałuje swoich słów, kiedy te okazują się absolutną bzdurą. Gorzej, jeśli jest się znanym naukowcem lub autorytetem i krytykuje się nowe wynalazki, takie jak komputer czy telefon. Oto zestawienie najmniej trafnych przepowiedni dotyczących przyszłości technologii, bez których dziś nie potrafimy się obejść… Z miejsca przypominają się słynne słowa Charlesa Hollanda Duella, komisarza Urzędu...
  • Operacja Magic Carpet, czyli powrót do domu 8 milionów żołnierzy po zakończeniu II wojny światowej
    21 październik 2020
    Po kapitulacji III Rzeszy, a następnie Japonii dowództwo aliantów stanęło przed nie lada wyzwaniem – należało zapewnić transport do domu aż 8 milionom żołnierzy. W ten oto sposób rozpoczęła się jedna z największych operacji logistycznych w dziejach, którą nazwano Magic Carpet. W chwili rozpoczęcia II wojny światowej we wrześniu 1939 roku armia Stanów Zjednoczonych miała...
  • Nie tylko Kasztanka. Wszystkie zwierzęta Piłsudskiego
    19 październik 2020
    Zapalony myśliwy, a może miłośnik zwierząt i natury? Czy Józef Piłsudski poparłby „piątkę dla zwierząt”? „Ja, jako człowiek drapieżca, biegnący ze strzelbą, która prześciga lotnego ptaka swym pociskiem, a chyżością swego pocisku prześciga chyżość zwierząt – jako drapieżca wśród innych drapieżców siadałem nieraz zadumany nad wielką prawdą zórz wieczornych i zórz porannych” – Rozmyślał po...
  • Aby udowodnić, skąd się biorą dzieci, ten naukowiec… zakładał żabom majtki!
    17 październik 2020
    Lazzaro Spallanzani był wyjątkowym naukowcem, którego dokonania pchnęły naprzód badania nad rozmnażaniem. Choć trzeba przyznać, że jego metody bywały nieco dziwaczne… Naukowcy długo błądzili na granicy doświadczeń, utrwalonych przekonań i powszechnej wiedzy, szukając odpowiedzi na pytanie: skąd się biorą dzieci? W jaki sposób wywoływany jest proces powstawania zarodka? Gdy zbudowano pionierskie mikroskopy, uczeni po raz...

 

 

 

Kopalnia Wiedzy

Ciekawe informacje z wielu dziedzin nauki

 

 

Średniowiecze – CiekawostkiHistoryczne.pl

  • Wino, śpiew i mnóstwo kobiet… To był prawdopodobnie najbardziej rozpustny papież w dziejach
    19 październik 2020
    Gdy w 1342 roku Pierre Roger de Beaufort jako Klemens VI zasiadał na tronie Piotrowym, miał podobno powiedzieć do swojej świty: „Przede mną nikt nie wiedział, jak być papieżem”. I rzeczywiście – wkrótce świat naocznie przekonał się, co oznaczały jego słowa… Poprzednicy Klemensa potrafili żyć wystawnie oraz rozpustnie, ale chyba nikt nie podejrzewał, że… może...
  • Krwawa masakra, która przesądziła o losach potężnego kraju. Przez tego władcę Anglia wpadła w ręce wikingów
    15 październik 2020
    Trudno się dziwić, że potomni nadali mu przydomki Bezradny, Nieporadny oraz Gnuśny. Był gotów płacić gigantyczny haracz, byle nie stawać do walki. Doprowadził do krwawej masakry na bezbronnych osadnikach. W końcu przez jego tchórzostwo i fatalne rozkazy Anglia wpadła w ręce wojowniczych przybyszów z Północy… Kiedy w 978 roku jeszcze jako dziecko Ethelred II po...
  • Jak katować, a potem… leczyć? Średniowieczna rehabilitacja po wizycie w sali tortur
    10 październik 2020
    Tortury to nieodłączny element współczesnej wizji średniowiecza. Niezbyt często wspomina się jednak, że po męczarniach przychodził czas na leczenie, a bólem – przed lekarzami – zaczęli zajmować się prawnicy… Pomiędzy innymi ważnymi dziełami chirurg William z Saliceto napisał podręcznik o wiele mówiącej nazwie O urazach ludzi torturowanych za pomocą chłosty i wieszania za kończyny. Wnioskując...
  • Śmierć, gwałt i grabież. Co czekało ofiary najazdu wikingów?
    08 październik 2020
    Na temat wikingów powstało i przetrwało do naszych czasów mnóstwo legend. Większość mówi o brutalnych najazdach, torturowaniu wrogów i wręcz demonicznych cechach najeźdźców z Północy. Jedno jest pewne: w okresie ich wypraw łupieżczych nie chcielibyście mieszkać blisko wybrzeża… Kolejna łódź zamajaczyła w oddali, a po niej trzecia i czwarta. Żagle wydymały się na wzmagającym się...

 

190635 (69)