Firma Laurin & Klement została założona w 1895 roku przez księgarza, miłośnika oraz sprzedawcę rowerów Wacława Klementa (1868 – 1938) oraz ślusarza narzędziowego Wacława Laurina (1865 – 1930), siedzibą firmy było czeskie miasto Mladi Boleslav, w tamtych czasach znajdujące się w granicach monarchii Austro-Węgierskiej.

Václav Klement   Václav Laurin

Václav Klement

  Václav Laurin

Bezpośrednim powodem, który zainspirował pomysł założenia firmy produkującej rowery, była odpowiedź firmy drezdeńskiej Seidel & Naumann produkującej rowery marki Germania, na reklamację roweru złożoną na piśmie w języku czeskim przez pana Klementa. Firma Seidel & Naumann obraźliwie dla Czecha odpowiedziała, że reklamacja ma być napisana w "jakimś zrozumiałym języku", czyli w domyśle po niemiecku. Należy pamiętać, że druga połowa XIX wieku była czasem bardzo silnego budzenia się świadomości oraz odrębności narodowej Czechów.

Panowie V. Laurin i V. Klement w reakcji na zachowanie producenta rowerów Germania postanowili rozpocząć własną produkcję pod swoją marką Slavia. Zatrudniając na początek 5 pracowników, 17 grudnia 1895 roku rozpoczęli swoją produkcję w wynajętym warsztacie, położonym w dzielnicy Na Hejtmánce na przedmieściach Mlade Bolesłavi. Nowa firma na rynku na początku miała kłopoty ze zbytem swoich rowerów, pomimo dwuletniej gwarancji i zaopatrzenia autoryzowanych sprzedawców w komisowe rowery. Dopiero pomysł Vaclava Klementa o rozpoczęciu sprzedaży ratalnej bez pobierania dodatkowych kosztów i odsetek od kredytu, spowodował zwiększenie sprzedaży oraz wzrost zaufania klientów do firmy Lauirn & Klement. Rower produkcji L&K kosztował 200 - 320 ówczesnych koron austriackich. Średnie roczne zarobki wyższego urzędnika wynosiły 1400 koron, nauczyciela 300 koron a robotnika 250 koron. Rower nie był tanim produktem, dlatego bez kosztowy system ratalny bardzo pomagał w zakupie, jak by nie było luksusowego w tamtych czasach towaru.

Z końcem 1896 roku firma Laurin & Klement zarejestrowała się w oficjalnym rejestrze przedsiębiorców, wcześniej była spółką dwóch fizycznych osób. W lutym 1897 roku L&K przeniosła swoją produkcję do nowej siedziby na Nowym Mieście zatrudniając już 21 pracowników. W programie produkcyjnym miała 5 typów rowerów jednoosobowych, 2 typy rowerów dwuosobowych, 3 typy rowerów trójkołowych oraz rowery dziecinne. Rosnące zainteresowanie wyrobami L&K spowodowało konieczność kolejnej przeprowadzki do większych pomieszczeń. Firma zakupiła  działkę o powierzchni 11 ha, dająca duże możliwości rozwojowe firmy w przyszłości. W sierpniu 1897 roku L&K przeprowadziła się do nowo zbudowanych budynków produkcyjnych, z końcem 1897 roku zatrudniała 32 pracowników produkcyjnych, 6 uczniów oraz 3 urzędników.

  Firma Laurin & Klement dała początek marce Škoda Auto.

Z lewej strony Wacław Klement, po prawej Wacław Laurin [1895] Źródło: archiwum Škoda Auto z wolnych zasobów Wikimedia Commons.

W 1899 roku w ofercie firmy Laurin & Klement oprócz: 5 modeli rowerów, 2 typów tandemów i 2 typów rowerów dziecinnych, pojawił się motorowej z silnikiem spalinowym napędzającym przednie koło, silnik został zakupiony we francuskiej firmie braci Eugène et Michel Werner (rosyjscy dziennikarze, imigranci oraz producenci rowerów Michał i Eugeniusz Wernerowie). Silnik był czterosuwowy, jednocylindrowy, o pojemności skokowej 217 cm³ o mocy ~ 0,8 kW, chłodzony powietrzem, napędzał przednie koło za pomocą skórzanego pasa. Prędkość motoroweru według zapewnień producentów dochodziła do 35 km/h. Była to jednoznaczna zapowiedź produkcji prawdziwego motocykla a w konsekwencji samochodów. 11 listopada 1899 roku w Pradze, firma L&K zaprezentowała publicznie pierwszy motocykl własnej konstrukcji - Laurin & Klement Typ 1, z silnikiem zamontowanym w ramie poniżej siedziska kierowcy, napędzający koło tylne za pośrednictwem pasa rzemiennego. W motocyklu były zastosowane silniki: do motocykla o oznaczeniu 1 ¼ - silnik o mocy 1,25 KM i pojemności 184 cm³ a do motocykla typ 1 ¾ - silnik o mocy 1,75 KM i pojemności skokowej 211 cm³. Do końca 1914 roku firma Laurin & Klement wyprodukowała około 3000 egzemplarzy motocyklów typu 1.

Laurin & Klement Typ 1 ¾

Samochody Laurin & Klement:

  1. Laurin & Klement A (1905)
  2. Laurin & Klement B (1906)
  3. Laurin & Klement C (1906)
  4. Laurin & Klement E (1906)
  5. Laurin & Klement B2 (1907)
  6. Laurin & Klement C2 (1907)
  7. Laurin & Klement FC (1907) (samochód wyścigowy)
  8. Laurin & Klement FCS (1908) (samochód wyścigowy)
  9. Laurin & Klement BS (1908)
  10. Laurin & Klement EN (1909)
  11. Laurin & Klement FCR (1909) (samochód wyścigowy)
  12. Laurin & Klement ENS (1910)
  13. Laurin & Klement T/Ta (1914)
  14. Laurin & Klement MK6/445/450 (1920)
  15. Laurin & Klement A/100 (1922)
  16. Laurin & Klement 105 (1923)
  17. Laurin & Klement 150 (1923)
  18. Laurin & Klement 350 (1925)
  19. Laurin & Klement 110 (1925)
  20. Laurin & Klement 120 (1925)
  21. Laurin & Klement 360 (1926)

Motocykle Laurin & Klement:

  1. Laurin & Klement Typ 1 (1899)

c.d.n.

 

Samochód ciężarowy PZInż 703 BC podczas badań terenowych

Samochód ciężarowy PZInż 703 BC podczas badań terenowych

Samochód ciężarowy PZInż 703 podczas pokonywania przeprawy saperskiej, 1939 rok, domena publiczna

Muzeum Tatra



 

FSC Star 20

Star 20 – polski samochód ciężarowy średniej ładowności produkowany w latach 1948–1957 przez Fabrykę Samochodów Ciężarowych Star w Starachowicach

Star 20 – polski samochód ciężarowy średniej ładowności produkowany w latach 1948–1957 przez Fabrykę Samochodów Ciężarowych Star w Starachowicach. Fotografia Narodowe Archiwum Cyfrowe, domena publiczna, autor nieznany.