Węchadłów - XIX wieczny dwór oraz zbór Braci Polskich, później lamus dworski. Stan z 15 stycznia 2020 roku.
Zespół dworski w Węchadłowie składa się z murowanego dworu z końca XIX w., najprawdopodobniej z roku 1894. Budowla parterowa ozdobiona portykiem, flankowana piętrowymi skrzydłami. Podczas I wojny światowej znajdował się tu szpital wojenny państw centralnych [Feldspital 5/1 in Wechalow]. Po II wojnie światowej przez wiele długich lat był siedzibą szkoły podstawowej oraz przedszkola, obecnie jest opuszczony i bardzo zaniedbany. Do dworu dobudowana jest kaplica pw. Serca Jezusowego, z wmurowanej tablicy na ścianie dowiadujemy się, że dobudowana została przez Sejmik Pińczowski dla Węchadłowa w 1927 roku. Całość znajduje się w parku. Nieopodal jest budynek zboru ariańskiego wzniesionego w 1559 roku przez Górskich, ówczesnych właścicieli pobliskich Gór i Węchadłowa. Jest to niewielka budowla, dzisiaj w stanie zupełnej ruiny, zarośnięta krzakami. Zachowała się kamienna płyta fundatorów, z mało czytelnym herbem Odrowąż i data Anno Domini 1559. W XIX w. przebudowany i użytkowany jako lamus.
W rejestrze zabytków ruchomych - województwo świętokrzyskie:
- Zbór ariański z 1559 roku. Wzniesiony przez rodzinę Górskich. Kamienna płyta z herbem Odrowąż fundatorów zachowała się w południowej elewacji. W późniejszym okresie wykorzystywany był jako dworski lamus. W 1860 roku został przebudowany. Jest zbudowany na planie prostokąta. Wewnątrz znajdują się trzy pomieszczenia, dwa spośród nich posiadają sklepienie kolebkowo-krzyżowe.
- Zespół dworski, wpisany do rejestru zabytków nieruchomych [nr rej.: A.643/1-3 z 16.10.1956, z 19.12.1957, z 21.06.1967 i z 30.10.1980] w skład którego wchodzą
- Murowany dwór z ok. 1894 roku. Do lat 90. XX wieku w budynku funkcjonowała szkoła podstawowa. Obecnie jest opuszczony i zaniedbany.
- Murowana kaplica pw. Serca Jezusowego. Na ścianie południowej znajduje się inskrypcja: Kaplica pw. Serca Jezusowego zbudowana przez Sejmik Pińczowski dla miejscowości Węchadłów w 1927 roku.
- Park geometryczny założony w XVI w. W XIX w. przekomponowany częściowo w park krajobrazowy.
Galeria zdjęć pozostałości zespołu dworskiego w Węchadłowie
Położenie
28-411 Węchadłów 147, F954+V7 Węchadłów (50.4584952, 20.3465728)
{phocamaps view=map|id=5} lub {phocamaps view=link|id=5|text=Map}
Źródła:
- Jurecki M., Matyja G. - "Ponidzie. W świętokrzyskim stepie", Kraków: „Bezdroża”, 2004
- Józef Szymański - "Szlakiem Braci Polskich.Przewodnik turystyczny po Kielecczyźnie", Kielce 1962
- Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo świętokrzyskie
- Wikipedia
